System SENT coraz częściej obejmuje kolejne grupy towarów, a później część obowiązków jest ograniczana lub zmieniana. W tym roku przewoźnicy musieli dostosować się do nowych zasad dotyczących odzieży i obuwia. Planowane objęcie systemem betonu towarowego zakończyło się wetem prezydenta, a od 28 października 2026 r. wybrane odpady metalowe zostaną wyłączone z obowiązku zgłaszania. Co stoi za tymi zmianami i co powinni wiedzieć przewoźnicy?
System SENT: odzież i obuwie najpierw objęte kontrolą, później z wyjątkami
Nowe obowiązki dotyczące przewozu odzieży i obuwia weszły w życie 17 marca 2026 r. Towary te objęto systemem monitorowania, ponieważ administracja skarbowa wskazywała na ryzyko nadużyć podatkowych. Dla firm transportowych oznaczało to konieczność sprawdzania nie tylko rodzaju ładunku, ale również jego klasyfikacji, ilości i charakteru przewozu.
Szybko okazało się, że regulacje wymagają korekty. Od 20 czerwca 2026 r. weszły w życie zmiany ograniczające zakres obowiązków.
Podniesiono progi ilościowe: dla odzieży z 10 kg do 31,5 kg, a dla obuwia z 20 do 64 sztuk. Wyłączono również część przewozów, między innymi realizowanych w ramach krajowej sprzedaży między przedsiębiorcami, eksportu i wybranych dostaw wewnątrzwspólnotowych.
Nie oznacza to jednak, że odzież i obuwie przestały podlegać SENT. Obowiązek nadal dotyczy określonych przewozów, w szczególności importu z państw trzecich, nabycia wewnątrzwspólnotowego i tranzytu przez Polskę, z uwzględnieniem szczegółowych warunków i wyjątków.
Ministerstwo Finansów wyjaśniło, że korekty były wynikiem analizy danych zgromadzonych w systemie SENT. Z perspektywy przewoźnika oznacza to, że nowe obowiązki nie zawsze pozostają w pierwotnej formie. Trzeba śledzić nie tylko datę wejścia przepisów w życie, ale również późniejsze rozporządzenia i wyłączenia.
Beton w SENT. Ustawa uchwalona, ale prezydent ją zawetował
Kolejnym towarem, który miał zostać objęty systemem, był beton towarowy oraz inne gotowe mieszanki na bazie spoiw mineralnych.
Rząd argumentował, że w branży występuje szara strefa, a objęcie przewozów monitoringiem ma pomóc ograniczyć nadużycia podatkowe. Proponowane rozwiązania miały dotyczyć dostaw betonu gotowego do wylania lub zastosowania, realizowanych betonomieszarkami, również do osób prywatnych.
Projekt przeszedł przez Sejm i Senat. 15 maja 2026 r. Sejm uchwalił ustawę po rozpatrzeniu poprawek Senatu, a 2 czerwca prezydent odmówił jej podpisania i skierował ją do ponownego rozpatrzenia.
To ważne rozróżnienie: rozszerzenie SENT na beton nie weszło w życie na podstawie tej ustawy. Na 17 października 2026 r. dokumentacja sejmowa wskazuje, że prace nad ustawą nie zostały zakończone.
Dla przewoźników obsługujących budowy ma to praktyczne znaczenie. Nie można traktować samej zapowiedzi rozszerzenia systemu ani uchwalonej, ale zawetowanej ustawy jako podstawy do przyjęcia, że nowy obowiązek już obowiązuje. Przed realizacją przewozu trzeba sprawdzić aktualne przepisy.
Złom znika z SENT? Tylko wybrane odpady metalowe
Najnowsza zmiana dotyczy wybranych odpadów metalowych. 12 października 2026 r. Minister Finansów i Gospodarki podpisał rozporządzenie znoszące obowiązek zgłaszania w SENT przewozu określonych kodów odpadów. Akt opublikowano w Dzienniku Ustaw pod pozycją 1325.
Nowe zasady wejdą w życie 28 października 2026 r. Wyłączenie obejmie między innymi określone odpady żelaza i stali, metali nieżelaznych, aluminium, miedzi, cynku, ołowiu, opakowań metalowych i mieszanin metali.
Nie oznacza to jednak, że wszystkie przewozy złomu zostaną wyłączone z systemu. Decydujące znaczenie ma kod odpadu. Przewoźnik powinien więc sprawdzić dokumentację ładunku i upewnić się, czy konkretny przewóz znajduje się na liście wyłączeń.
Istotna jest również data rozpoczęcia transportu. Rozporządzenie przewiduje, że do przewozów rozpoczętych i niezakończonych przed wejściem nowych przepisów stosuje się dotychczasowe regulacje.
Dlaczego przepisy SENT tak często się zmieniają?
Przykłady odzieży, obuwia, betonu i złomu pokazują, że system jest rozwijany w odpowiedzi na ryzyko nadużyć podatkowych, ale jednocześnie jego zakres wymaga dostosowywania.
W przypadku odzieży i obuwia administracja skarbowa wskazała wprost na analizę danych zebranych w SENT jako podstawę korekty. Przy betonie rząd uzasadniał rozszerzenie monitoringu wynikami analiz podatkowych i kontrolnych. W przypadku wybranych odpadów metalowych ministerstwo określiło zmianę jako deregulacyjną.
Nie ma podstaw, by wszystkie te decyzje sprowadzać do jednego powodu. Każda dotyczy innej grupy towarów i innego etapu prac legislacyjnych. Wspólny jest natomiast skutek dla branży transportowej: zakres obowiązków trzeba regularnie weryfikować.
Dla przewoźnika oznacza to dodatkową pracę administracyjną. Przed przyjęciem zlecenia trzeba ustalić, co jest przewożone, pod jakim kodem klasyfikowany jest towar lub odpad, czy spełnione są progi ilościowe i czy obowiązuje wyjątek. Błąd może skutkować konsekwencjami podczas kontroli.
Przewoźnik musi pilnować nie tylko nowych obowiązków
Zmiany w SENT pokazują, że samo zapoznanie się z pierwotnym komunikatem nie wystarczy. Regulacje mogą być później ograniczane, doprecyzowywane lub w ogóle nie wejść w życie mimo przejścia części procesu legislacyjnego.
W najbliższym czasie najważniejsza data dla przewoźników realizujących transport wybranych odpadów metalowych to 28 października 2026 r. Od tego dnia zacznie obowiązywać wyłączenie określonych kodów odpadów z obowiązku zgłaszania do SENT.
W przypadku odzieży i obuwia należy stosować zasady obowiązujące od 20 czerwca. Z kolei przy betonie nie należy zakładać, że planowane rozszerzenie systemu już obowiązuje.
SENT ma służyć kontroli przewozu towarów i ograniczaniu nadużyć, ale z punktu widzenia przewoźnika kluczowa jest pewność, jakie obowiązki faktycznie obowiązują w dniu transportu. Dlatego przed wyjazdem warto sprawdzić aktualne informacje KAS i PUESC, a nie opierać się wyłącznie na wcześniejszych zapowiedziach.
Źródło: KAS, fot. poglądowa
