Funkcjonariusze Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w Koninie, pełniący służbę na autostradzie A2 w miejscowości Żdżary, zatrzymali do kontroli samochód ciężarowy, Z pozoru rutynowa kontrola bardzo szybko przerodziła się w poważną sprawę karną.

Podczas sprawdzania danych w policyjnych systemach okazało się, że 32-letni kierowca nie powinien w ogóle znajdować się za kierownicą. Obowiązywał go prawomocny zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, wydany przez Sąd Rejonowy w Tarnowie.

Mimo orzeczonego zakazu mężczyzna zdecydował się prowadzić pojazd ciężarowy, czym dopuścił się przestępstwa niestosowania się do wyroku sądu.

Sprawa trafiła do Sądu Rejonowego w Koninie w trybie przyspieszonym. Już następnego dnia zapadł wyrok: cztery miesiące pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres dwóch lat, pięcioletni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych oraz obowiązek zapłaty 10 tysięcy złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.

Surowsze przepisy i brak taryfy ulgowej

Od 29 stycznia obowiązują zaostrzone przepisy, potocznie określane jako „stop bandytom drogowym”, które przewidują surowsze sankcje między innymi za niestosowanie się do sądowego zakazu prowadzenia pojazdów. Tempo postępowania w tej sprawie i treść wyroku pokazują jednoznacznie, że sądy nie zamierzają traktować takich przypadków pobłażliwie.

Zakaz prowadzenia pojazdów nie jest formalnością ani przejściową niedogodnością. To środek karny orzekany w związku z poważnym naruszeniem przepisów. Jego złamanie stanowi przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności.

Odpowiedzialność kierowcy to jedno. A gdzie był przewoźnik?

W tej sprawie pojawia się jednak pytanie wykraczające poza odpowiedzialność samego kierowcy. Gdzie w tej sytuacji był pracodawca?

Weryfikacja uprawnień najczęściej odbywa się na etapie zatrudnienia. Kierowca przedstawia prawo jazdy, świadectwo kwalifikacji oraz aktualne badania lekarskie i psychologiczne. Dokumenty się zgadzają — rozpoczyna pracę. Problem w tym, że sytuacja prawna kierowcy może się zmienić w każdej chwili.

Prawo jazdy można stracić w wyniku przekroczenia limitu punktów karnych, jazdy pod wpływem alkoholu, rażącego wykroczenia czy wyroku sądu. Jeżeli firma transportowa nie prowadzi okresowej kontroli uprawnień swoich pracowników, naraża się na poważne konsekwencje.

Przewoźnik może to sprawdzić online — bez pism i urzędów

Warto podkreślić, że przewoźnicy mają dziś realne narzędzia do weryfikacji swoich kierowców. Nie są skazani wyłącznie na oświadczenia pracownika.

Dzięki rozwiązaniom udostępnionym przez Ministerstwo Cyfryzacji w ramach Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców możliwe jest skorzystanie z internetowej usługi „Sprawdź uprawnienia kierowcy”. System pozwala w kilka minut zweryfikować status prawa jazdy.

Wystarczy znać podstawowe dane: imię i nazwisko kierowcy, numer blankietu prawa jazdy oraz datę urodzenia. Po wprowadzeniu danych system wskazuje, czy uprawnienia są ważne, zatrzymane, cofnięte albo objęte zakazem. Cała procedura odbywa się online. Nie trzeba składać wniosków, wysyłać zapytań ani oczekiwać na odpowiedź urzędu.

W praktyce oznacza to, że przewoźnik może — i powinien — wprowadzić regularną procedurę kontroli. Może to być weryfikacja comiesięczna, kwartalna albo powiązana z konkretnymi zdarzeniami, na przykład po powrocie kierowcy z dłuższego urlopu czy po kolizji drogowej. To proste działanie organizacyjne, które znacząco ogranicza ryzyko.

Ryzyko nie kończy się na wyroku

Dopuszczenie do prowadzenia pojazdu osoby objętej zakazem może pociągać za sobą konsekwencje wykraczające poza odpowiedzialność samego kierowcy. W grę wchodzą kary administracyjne, odpowiedzialność przedsiębiorcy, a w przypadku zdarzenia drogowego — również poważne komplikacje prawne i ubezpieczeniowe.

Przypadek z autostrady A2 pod Koninem pokazuje, że kontrola drogowa może w kilka minut ujawnić poważne zaniedbania. Skoro narzędzia do weryfikacji są dostępne online i nie wymagają skomplikowanych procedur, brak kontroli trudno dziś tłumaczyć brakiem możliwości technicznych.

Zaostrzenie przepisów sprawia, że odpowiedzialne zarządzanie transportem nie kończy się na sprawdzeniu dokumentów przy zatrudnieniu. To proces ciągły. Bo pewność, że za kierownicą siada osoba posiadająca aktualne uprawnienia, jest dziś jednym z podstawowych obowiązków każdego profesjonalnego przewoźnika.

Źródło: Policja, fot. poglądowa (Policja)